Yetişkinlerde Algılanan Ebeveyn Duygusal Sosyalizasyon Stilleri Ölçeği: Geliştirme, geçerlik ve güvenirlik çalışması

Bu çalışmanın amacı, yetişkin bireylerin çocukluk dönemlerinde ebeveynlerinin duygulara verdikleri tepkilere ilişkin algılarını değerlendirmek üzere Yetişkinlerde Algılanan Ebeveyn Duygusal Sosyalizasyon Stilleri Ölçeği’ni geliştirmek ve ölçeğin psikometrik özelliklerini incelemektir. Ölçek, meta-duygu felsefesi kuramsal çerçevesi temel alınarak duygu koçluğu ile duyguyu yok sayan ebeveynlik yaklaşımlarını kapsayacak şekilde yapılandırılmıştır. Çalışmaya 565 yetişkin katılmış, örneklem açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri için rastgele iki alt gruba ayrılmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonuçları, ölçeğin dört faktörlü bir yapıya sahip olduğunu ve toplam varyansın %66.6’sını açıkladığını göstermiştir. Doğrulayıcı faktör analizi bulguları, dört faktörlü modelin kabul edilebilir uyum değerleri sunduğunu ortaya koymuştur (CFI = .905, TLI = .899, RMSEA = .073, SRMR = .052). Alt boyutlar arasındaki yüksek ilişkiler doğrultusunda test edilen ikinci düzey model de kabul edilebilir uyum değerleri göstermiştir (CFI = .905, TLI = .900, RMSEA = .073, SRMR = .052). Ölçeğin tüm alt boyutları yüksek içsel tutarlılık katsayıları sergilemiştir (α = .890–.978; ω = .884–.979). Ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında, ölçeğin alt boyutlarının Young Ebeveynlik Ölçeği ile kuramsal beklentiler doğrultusunda anlamlı ilişkiler gösterdiği belirlenmiştir (r = −.695 ile .560 arasında, p .01). Bulgular, geliştirilen ölçeğin yetişkin örnekleminde ebeveyn duygusal sosyalizasyon stillerini güvenilir ve geçerli biçimde değerlendirdiğini göstermektedir. Ölçeğin, klinik psikoloji alanında duygu düzenleme güçlükleri, duygusal ihmal ve duygusal geçersizleştirme ile ilişkili psikolojik sorunların değerlendirilmesine ve araştırılmasına katkı sağlayabilecek bir ölçme aracı olduğu düşünülmektedir.