Investigating the effect of FinTech development on banks' liquidity creation
Abstract
هدف: در سالهای اخیر، فناوری مالی (فینتک) بهعنوان یکی از مهمترین عوامل تحول در صنعت بانکداری شناخته شده است. فینتک با بهکارگیری فناوریهای نوین دادهمحور، موجب بهبود کارایی، کاهش هزینههای عملیاتی و بازتعریف فرآیندهای سنتی بانکی شده است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر توسعه فناوری مالی بر خلق نقدینگی بانکها در ایران انجام شده است. روششناسی: در این پژوهش، بهمنظور سنجش سطح توسعه فینتک از الگوی تانگ و همکاران (2024) و برای اندازهگیری خلق نقدینگی از دو شاخص ظرفیت خلق نقدینگی با پوشش دارایی و ظرفیت خلق نقدینگی بدون پوشش دارایی استفاده شده است. جامعه آماری شامل کلیه بانکهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران است که بر اساس معیارهای پژوهش، 21 بانک در بازه زمانی 1391 تا 1402 بهعنوان نمونه انتخاب شدند. برای آزمون فرضیهها از دادههای ترکیبی و الگوی رگرسیون چندگانه استفاده شده است. یافتهها: نتایج آزمون فرضیهها نشان داد که توسعه فناوری مالی اثر منفی و معنیداری بر هر دو شاخص خلق نقدینگی بانکها دارد؛ به این معنا که افزایش سطح توسعه فینتک موجب کاهش توان بانکها در خلق نقدینگی میشود. دانش افزایی: این پژوهش با ارائه شواهد تجربی از نظام بانکی ایران، ادبیات نظری مربوط به رابطه میان فینتک و خلق نقدینگی را گسترش میدهد. یافتهها نشان میدهد که علیرغم نقش مثبت فینتک در کارایی و نوآوری مالی، توسعه سریع آن میتواند از طریق افزایش رقابت و تغییر الگوی جذب منابع، موجب تضعیف کارکرد خلق نقدینگی بانکها شود. نتایج این تحقیق میتواند برای سیاستگذاران پولی و مدیران بانکی در طراحی راهبردهای همزیستی مؤثر میان فینتک و بانکها مفید باشد.
Key Points
Objective
This research aims to analyze how FinTech development influences banks' ability to create liquidity in Iran.
Methods
- Utilized Tang et al.'s model to assess FinTech development levels.
- Measured liquidity creation using two indicators: covered and uncovered liquidity creation capacity.
- Sample included 21 banks listed on the Tehran Stock Exchange from 2012 to 2023.
- Employed panel data and multiple regression analysis to test hypotheses.
Results
- FinTech development negatively impacts both liquidity creation indicators of banks.
- Increased FinTech development correlates with reduced liquidity creation capacity.