هدف: توسعه و انتخاب مدل کسب و کار، یکی از حیاتیترین تصمیمهای مدیران و صاحبان کسب و کار به منظور بقا، رشد و سودآوری در صحنه رقابت است. این تصمیم با عدم قطعیتها و پیچیدگیهایی همراه است که توجه به توسعه ابزارهای کاربردی را ضروری میسازد . از سوی دیگر بیشتر ابزارهای موجود، با نگاه اقتصادی ارائه شده و کمتر به حل مسائل اجتماعی توجه دارند، هدف از پژوهش حاضر، طراحی الگویی برای توسعه و انتخاب مدل کسب و کار مبتنی بر نوآوری اجتماعی است.روش: پژوهش حاضر پژوهشی کیفی است که از منظر هدف، کاربردی و از منظر روش ، مطالعه موردی چندگانه است . به منظور شناسایی فرایند توسعه و انتخاب مدل کسب و کار، شیوه نامه و سوالهای مصاحبه به شکل نیمه ساختاریافته و با روش 5w1hتدوین شد. روش انتخاب نمونه ، قضاوتی و هدفمند و نمونه آماری شامل ۱۱ نفر از صاحبان کسب و کار فعال در حوزه نوآوری اجتماعی که تجربه توسعه مدل کسب و کار نیز داشتهاند، می شود پس از کدگذاری مصاحبه ها و تجزیه و تحلیل آن ها، بر اساس نتایج مطالعه موردی چندگانه و ادبیات موجود، ابزارهای پیشنهادی شامل ماتریس توسعه مدل کسب و کار و ماتریس انتخاب مدل کسب و کار مبتنی بر نوآوری اجتماعی طراحی گردید. هم چنین از روش گروه کانونی شامل ۱۰ نفر از صاحبان کسب و کارها که دارای تجربه توسعه مدل کسب وکار و نوآوری اجتماعی بودند به منظور اعتبارسنجی و تأیید الگو استفاده شد.یافتهها: یافتههای حاصل از مطالعه موردی چندگانه نشان داد که صاحبان کسب و کارها، در مرحله توسعه مدل کسب و کار از جلسههای ایده پردازی استفاده می کنند و در مرحله انتخاب مدل کسب و کار جدید با نظرسنجی از خبرگان بر مبنای اطلاعات راهبردی کسب و کار ، گزینه های موجود را ارزیابی و مدل کسب و کار مناسب را انتخاب میکنند. بر این اساس الگوی پیشنهادی شامل ۲ مرحله توسعه و انتخاب مدل کسب و کار طراحی گردید. در مرحله اول با استفاده از ابزار پیشنهادی با عنوان ماتریس توسعه مدل کسب و کار، گزینه های محتمل برای توسعه مدل کسب و کار شناسایی یا ایجاد میشود و در مرحله دوم با به کارگیری ماتریس انتخاب مدل کسب و کار، گزینه هااولویت بندی شده و مدل نهایی انتخاب می شود.نتیجهگیری: ماتریس توسعه مدل کسب و کار به جهت استفاده از ابعاد نوآوری در مدل کسب و کار و ساختار دهی به جلسات ایده پردازی و ماتریس انتخاب مدل کسب و کار با در نظر گرفتن اطلاعات راهبردی کسب و کار، دو ابزار مناسب برای توسعه و انتخاب مدل کسب و کار با هدف افزایش منافع و کاهش هزینههای اقتصادی/ اجتماعی میباشند
خراسانچی et al. (Wed,) studied this question.