İç Konuşma Türleri Anketi-Gözden Geçirilmiş Formu’nun Türkçe uyarlama, geçerlilik ve güvenirlik çalışması

İç konuşma, Vygotsky’nin geliştirdiği kuramsal çerçevede, kişilerarası konuşmanın içselleştirilmesiyle ortaya çıkan ve düşüncenin sözel bir biçimi olarak öz düzenleme, benlik farkındalığı ve duygulanım süreçlerinde önemli bir rol oynayan bir zihinsel etkinliktir. Türkçe konuşan örneklemlerde, iç konuşmanın türlerini ölçme ve değerlendirmeyi amaçlayan araçların eksikliği bu alandaki araştırmaları kısıtlamaktadır. Bu çalışmanın amacı, İç Konuşma Türleri Anketi–Gözden Geçirilmiş Formu’nun (İKTA-R) Türkçeye uyarlanması ve psikometrik özelliklerinin değerlendirilmesidir. Araştırma iki aşamalı olarak yürütülmüştür: İlk aşamada, 18–65 yaş aralığında 1545 katılımcıdan elde edilen verilerle açımlayıcı faktör analizi yapılmış; ikinci aşamada, 18–25 yaş aralığında 474 üniversite öğrencisinden oluşan bağımsız bir örneklemde ilk aşamada elde edilen ankete doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Analizler sonucunda, beş faktöre (diyalojik iç konuşma, iç konuşmada başkalarının varlığı, kısaltılmış iç konuşma, olumlu/düzenleyici iç konuşma ve olumsuz iç konuşma) dağılan 18 maddelik bir yapı elde edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi, modelin kabul edilebilir uyum indekslerine sahip olduğunu göstermiştir (CFI = .95, RMSEA = .06). Ölçeğin alt boyutları için Cronbach alfa değerleri .70 ile .88 arasında değişmekte; test–tekrar test güvenirliği değerleri ise .64 ve .71 arasında yer almaktadır. Ayrıca iç konuşma türleri ile anksiyete, depresyon, benlik saygısı ve dissosiyatif yaşantılar arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Bulgular, İKTA-R’nin Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.