What question did this study set out to answer?

This research aims to analyze the long-term structural transformation of Turkey's wheat economy through production, productivity, and foreign trade indicators.

June 17, 2026Open Access

Türkiye tarımında stratejik ürün analizi: Buğday ve buğday türevi ürünlerde üretim ve dış ticaret dinamikleri

MHMuazzez HARUNOĞULLARIKilis 7 Aralık University GAGülsen AyhanKilis 7 Aralık University

Key Points

This research aims to analyze the long-term structural transformation of Turkey's wheat economy through production, productivity, and foreign trade indicators.
Analysis of data from 1961-2023 focusing on wheat and processed wheat products.
Utilized various analytical methods including Trend Analysis and Trade Performance Index.
Data sourced from official agricultural and economic databases.
Long-term increase in wheat production is found to be attributable to productivity enhancements.
Turkey is a net importer of raw wheat but maintains a competitive edge in processed wheat products like flour and pasta.
The analysis indicates sustainable trade performance despite import dependencies.

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Türkiye’nin buğday ekonomisinin uzun dönemli yapısal dönüşümünü üretim, verimlilik ve dış ticaret göstergeleri çerçevesinde analiz etmektir. Araştırma, buğday üretiminde nicelik temelli büyümeden verimlilik odaklı bir yapıya geçişi; 1961-2023 döneminde ham buğday ile buğday türevi işlenmiş ürünlerin dış ticaret performansını; Türkiye’nin rekabet gücünü, uzmanlaşma düzeyini, ticaret bağımlılığını ve gıda arz güvenliğini incelemektedir. Araştırma, Toprak Mahsulleri Ofisi, Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü, Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı ve Gıda ve Tarım Örgütü veritabanlarından elde edilen veriler kullanılarak yürütülmüştür. Çalışmada; Trend Analizi, Ticaret Dengesi Oranı, Michaely Endeksi, Balassa Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi, Herfindahl-Hirschman Endeksi, Birim Değer Analizi ve Ticaret Performans Endeksi yöntemlerinden yararlanılmıştır. Bulgular, Türkiye’de buğday üretimindeki uzun dönemli artışın verimlilik kaynaklı olduğunu ortaya koymaktadır. Türkiye, ham buğdayda net ithalatçı konumunda olmasına rağmen, endüstriyel temelli işleme kapasitesi sayesinde un, makarna ve diğer işlenmiş buğday ürünlerinde sürdürülebilir bir rekabet avantajı elde etmiştir.

Ask AI

Helpful

Bookmark

View Full Paper