Türkiye’de Ar-Ge Göstergelerinin İktisadi Büyüme Üzerindeki Etkilerinin Analizi (1990-2023 Dönemi)

Bu çalışmanın amacı seçili Ar-Ge göstergelerinin iktisadi büyüme üzerindeki etkilerini analiz ederek Türkiye’nin on büyük küresel ekonomik güç arasına girebilmesi için neler yapılması gerektiğini incelemektir. Ar-Ge göstergeleri ve ekonomik büyüme ilişkisi Türkiye’nin 1990-2023 yılları arasında esas alınarak Vektör Otoregresyon (VAR) Modeli ile incelenmiştir. Çalışmanın seçili Ar-Ge göstergeleri veri seti, örneklem yapısı ve sunduğu metodoloji ile bu konuda literatüre katkı sağlaması beklenmektedir. Sonuçlarımız, Ar-Ge harcamaları, üniversitelerdeki öğretim elemanı ve patent sayılarının uzun vadede iktisadi büyümeyi pozitif yönde etkilediğini göstermektedir. Ayrıca yapılan Vektör Hata Düzeltme (VECM) analizine göre, Ar-Ge harcamaları ve üniversite eleman sayısının iktisadi büyüme üzerinde kısa dönemde de pozitif anlamlı tesiri olduğu saptanmıştır. Türkiye’nin küresel dünyada rekabet gücünü artırması ve on büyük ekonomik güç arasına girebilmesi için, toplam Ar-Ge harcamaları/GSYİH oranı en az %3,2 düzeyine yükseltilmeli, üniversitelerde tam zamanlı araştırmacı kadroları artırılmalı, Ar-Ge çıktılarının ekonomik büyümeye katkısını sistemli hale getirmek amacıyla Ar-Ge ürünlerinin ticarileştirme mekanizmaları hem finansal hem de kurumsal düzeyde geliştirilmelidir.