Suç Ortaklığından Eleştiriye: Bir Ekonomik Suikastçının İtiraflarında Okuyucu Konumlandırması ve İdeolojik Dönüşümün Sosyo-Bilişsel Analizi

Bu makale, “Bir Ekonomik Suikastçının İtirafları”nın okuyucuları konumlandırmak, ahlaki güvenilirlik oluşturmak ve ideolojik dönüşüm gerçekleştirmek için söylemi nasıl kullandığını araştırmaktadır. Van Dijk’ın sosyo-bilişsel çerçevesinden yararlanarak, analiz dilbilimsel özelliklerin –özellikle zamirler, deixis, modalite ve değerlendirici sözcükler– okuyucuları pasif suç ortaklığından eleştirel farkındalığa doğru retorik bir dönüşümde nasıl yönlendirdiğini incelemektedir. Anlatı, yalnızca kişisel deneyimleri paylaşmakla kalmaz, aynı zamanda daha geniş güç ve sorumluluk yapıları üzerine düşünmeye davet eden, stratejik olarak gelişen bir etik duruş oluşturur. Eleştirel söylem analizi geleneksel olarak kurumsal söylemlere odaklanırken, bu çalışma kapsamını itiraf ile siyasi eleştiriyi birleştiren tanıklık anlatılarına genişletir. Çalışma, birinci şahıs anlatılarının söylemsel müdahaleler olarak işlev görebileceğini, dilbilimsel formu kullanarak sistemik suç ortaklığını yeniden çerçeveleyerek ve etik katılımı teşvik ederek ortak inançları şekillendirebileceğini savunmaktadır. Bunu yaparken, makale ideolojik pozisyonları dönüştürmede kişisel hikâye anlatımının rolünü vurgulamaktadır. Siyasi tanıklık gibi melez türlerin okuyucunun bilişini nasıl harekete geçirdiğini, ahlaki duruşu nasıl uyumlu hale getirdiğini ve egemen ideolojilere nasıl meydan okuduğunu göstererek, bu çalışma söylem çalışmalarına katkıda bulunmakta ve dil, biliş ve ideolojinin anlatı metinlerinde nasıl kesiştiğine dair anlayışı genişletmektedir.