Türk Harf Devrimi Bağlamında “İcra Ve İflâs Kanunu Not Defteri” Kitabının Düşündürdükleri

Çalışmamızın konusu, 9 Haziran 1932’de kabul edilerek 4 Eylül 1932’de yürürlüğe giren 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun bulunduğu bir kanun kitabı/kitapçığıdır. Bu makale “İcra ve İflâs Kanunu Notu/Not Defteri” başlıklı bu kitabı her yönüyle incelemek; Türk Harf Devrimi hakkında bugüne kadar kafalarda oluşan soruları ve belirsizlikleri açıklığa kavuşturmanın vesilesi olması amacıyla yazılmıştır. Hukuk tarihi çalışmalarının önemi biraz da tarihin karanlıkta kalan ve yanlış yönlendirmelere konu edilen kısımlarına ışık tutarak gerçekleri ortaya çıkarmaktır.Kitapta yer alan basılı metin sadece İcra ve İflâs Kanunu’nun tam metni olduğu için bir hukukî bilgi, görüş, yorum ya da maddelerin açıklamalarını içermemekte ilgili Kanun madde madde yazılı şekilde yer almaktadır.Kitaba konu Kanun’un kabul tarihinin 1932 olması tüm dikkatimizi, yeni kanunların Türk Harf Devrimi yapıldıktan sonra dahi eski harflerle devlet tarafından basılarak hukukçuların kullanımına sunulduğu gerçeğine yoğunlaştırmıştır. “Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki Hakkında Kanun” 1928’de, “İcra ve İflâs Kanunu” ise, Harf Devrimi’nden dört yıl kadar sonra 1932’de kabul edilmiştir. Giriş sayfasındaki yazıdan anlaşıldığı kadarıyla o dönemdeki bazı dava vekilleri, devrimden dört yıl sonra bile kişisel çalışmalarında hala eski harfleri kullanmayı sürdürmekte; yeni yazıyla basılmış olan kanun metinlerini önce alıştıkları eski harflere çevirerek el yazısıyla yazmaktaydılar. Bu durumdan haberdar olan devlet, dava vekilleri zorlanmasınlar diye eski harflerle basılı kanun kitapçıkları basıp yayımlamıştır.Makalemiz, bazı çevrelerde yaygın şekilde inanılan ve dillendirilen, “alfabe devrimi ile birlikte eski yazının bir gecede kaldırıldığı ve yasaklanarak insanların cahil bırakıldığı” şeklindeki mitin gerçekleri yansıtmadığını ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır. Bu araştırmada sadece İcra ve İflâs Kanunu Not Defteri başlıklı bu kitapçığın tanıtılmasıyla yetinilmemiş Türk Harf Devrimi sürecinde yaşananlar, bunun Türk Dil Devrimine evrilmesi; İcra ve İflâs Kanunu’nun tarihçesi ile Osmanlı’da dava vekilliği müessesesinin gelişimi ayrı başlıklar altında ele alınarak incelenmiştir. Ulaşılan sonuçların başında Cumhuriyet devrimlerini gerçekleştirenlerin ne denli toleranslı yaklaştıklarını; halkın/hukukçuların yeni harflere uyum sağlaması için eski yazıyla olan bağı hemen kesip atmadıklarını ortaya koyması gelmektedir.