Association between socioeconomic status and cardiovascular risk

Wstęp: Choroby układu sercowo-naczyniowego (CVD) są jednym z głównych problemów zdrowotnych współczesnych społe­czeństw. Na występowanie chorób i na współczynnik zgonów wpływają m.in. czynniki społeczne, środowiskowe i ekonomiczne. Jednym z istotnych czynników prognostycznych wystąpienia CVD i ich czynników ryzyka jest pozycja socjoekonomiczna (SES). Cel: Celem pracy było zbadanie, czy istnieje związek między SES a podwyższonym ryzykiem CVD w populacji zamieszkałej w południowo-zachodnim regionie Polski. Metody: Analizowana grupa liczyła 2027 osób, 929 (45,8%) mężczyzn i 1098 (54,2% kobiet) biorących udział w badaniu WOBASZ. Z badanej grupy wyodrębniono subpopulację, tj. osoby, u których nie stwierdzono CVD. Grupa ta liczyła 1821 osób, w tym 816 mężczyzn i 1005 kobiet. Określono u nich ryzyko sercowo-naczyniowe na podstawie algorytmu SCORE i prze­prowadzono analizę zależności między wskaźnikami SES i SCORE. Wyniki: Analiza wartości SCORE w grupach socjoekonomicznych wykazała ujemną korelację między wartością SCORE a pozycją społeczną (p = 0,0005). W całej grupie oraz w podgrupie kobiet wskaźnik SCORE był znamiennie niższy wśród osób należących do grupy o wysokim statusie społecznym (SES > 12). Powyższa zależność występowała u mężczyzn i kobiet analizowanych łącznie w przedziale wiekowym 30–39 lat (p = 0,02), w przypadku kobiet różnicę wskaźnika SCORE wyka­zano w przedziałach wiekowych 30–39 lat (p = 0,0001) i 40–49 lat (p = 0,04), a w przypadku mężczyzn w zakresie wieku 70–74 lat (p = 0,046). Analiza występowania wysokiego ryzyka CVD w grupach socjoekonomicznych wykazała ujemną zależność między częstością występowania wysokiego ryzyka a wskaźnikiem SES. Wraz ze wzrostem SES malał istotnie od­setek osób z wysokim ryzykiem CVD w całej grupie mężczyzn i kobiet analizowanych łącznie oraz w przedziale wiekowym 30–39 lat (p = 0,01). Podobną zależność zaobserwowano w podgrupie kobiet w całym zakresie wieku i przedziale wiekowym 30–39 lat (p = 0,01). Wykazano związek między SES a wysokim ryzykiem CVD we wszystkich badanych grupach w przedziale wiekowym 30–39 lat (u mężczyzn i kobiet analizowanych łącznie iloraz szans wynosił 0,57 [95% CI 0,39–0,85; p = 0,005], u mężczyzn — 0,6 [95% CI 0,37–0,99; p = 0,045], u kobiet — 0,4 [95% CI 0,16–0,99; p = 0,01]). Wnioski: 1. Wykazano zależność między statusem socjoekonomicznym a podwyższonym ryzykiem CVD. 2. Niższy status socjoekonomiczny wiąże się ze zwiększonym ryzykiem CVD. Zależność ta jest silniej wyrażona u kobiet, zwłaszcza w grupie wiekowej 30–39 lat.