تەكیە و خانەقاكانی کەرکووک لە بەڵگەنامەكانی عوسمانیدا

Kerkük, köklü bir geçmişe sahip olup Osmanlı Devleti döneminde uzun bir süre Şehrizor Eyaleti’nin merkezi olmuştur. İslam tarikatlarının ortaya çıkışı ve bölgeye gelişiyle birlikte, şehir merkezi bu tarikatlara ev sahipliği yapmış; buralarda birçok tekke ve hangâh inşa edilmiştir. Bu mekanlar ibadet, zikir ve Allah’ı anma yerleri olmalarının yanı sıra, aynı zamanda sosyal bir rol üstlenerek misafirlerin ve yoksulların konaklama ve iaşe ihtiyaçlarını karşılayan yerler olmuşlardır. Bu bağlamda Osmanlı Devleti, bu dini mekanlara büyük önem vermiş ve vakıf arazilerinin gelirleri aracılığıyla bu tekkelerin giderlerinin bir kısmını karşılamıştır.(Osmanlı Belgelerinde Kerkük Tekke ve Hangâhları) başlıklı bu çalışma, ilk kez Osmanlı belgeleri ışığında Kerkük şehir merkezinde bulunan çok sayıdaki tekke ve hangâha ışık tutmaktadır. Çalışmada, Osmanlı arşivlerinde bu mekanlar hakkında yer alan şeyh ve mütevelli isimleri ile diğer haber ve bilgiler sunulmaktadır. Bu veriler, söz konusu şehirdeki tekke ve hangâhların tarihinin yazılması için bir temel oluşturmakta ve onlara dair birtakım yeni bilgileri ortaya koymaktadır.Bu konunun önemi, (Kadiri, Nakşibendi, Rufai ve Mevlevi) tarikatlarına bağlı 13 tekke ve hangâha ışık tutmasının yanı sıra; bu mekanların gelir kaynaklarını, misafir sayılarını, verdikleri hizmetleri ve Osmanlı Devleti nezdindeki itibarlarını ele almasından kaynaklanmaktadır. Bu bilgiler, Kerkük tarihi üzerine farklı alanlarda yapılacak olan pek çok yeni araştırmaya kaynaklık edecek ve mevcut tarihi bilgileri daha da zenginleştirecektir.