Engel Eğrilerinde İçsellik ve Parametrik Olmayan Araç Değişken Yöntemi

İçsellik problemine sahip modellerin tanımlanmasında ve tutarlı tahmin sonuçlarının elde edilmesinde araç değişken yöntemleri yaygın olarak kullanılmaktadır. Parametrik olmayan yaklaşımlar, fonksiyonel form kısıtlaması olmadan esnek tahminler yapılmasına olanak sağlamaktadır. Literatürde içsellik sorununun sıkça karşılaşıldığı alanlarından biri Engel eğrileridir. Engel eğrilerinde, hanelerin toplam harcamaları ve dağılımları arasındaki ilişki incelenmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, toplam harcamanın içsel değişken olması nedeniyle içsellik problemini göz ardı etmenin yol açabileceği sapmalı ve tutarsız tahminleri önlemektir. Bu sorunu ele almak için parametrik olmayan araç değişken yöntemi kullanılmış ve yöntemdeki ters tanımlama problemi Landweber-Fridman düzgünleştirme yöntemiyle çözülmüştür. Uygulamada, toplam harcama için araç değişken olarak hanehalkı reisinin geliri kullanılmıştır. Ayrıca, içsellik sorununa sahip parametrik ve parametrik olmayan yöntemlerin Engel eğrilerini tahmin etme başarısı karşılaştırılmış ve hangi yaklaşımın daha etkili sonuçlar verdiği analiz edilmiştir. Çalışmada TÜİK 2022 Hanehalkı Bütçe İstatistikleri mikro veri seti kullanılarak, 15-64 yaş aralığında çalışan hane reisi bilgilerini ve sadece çocuklu haneleri kapsayan 5300 gözlem için Engel eğrileri tahmin edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, Engel eğrisi analizinde doğru model tanımlamasının önemini vurgulamaktadır. Aynı zamanda wild bootstrap güven aralıklarıyla desteklenen bulgular, Landweber-Fridman düzgünleştirmesiyle parametrik olmayan araç değişken yönteminin, içselliğin varlığında tüketim ilişkilerini tahmin etmek için esnek ve uygulanabilir bir alternatif sunduğunu göstermektedir.