Oynayan Nesne Olarak Resim ve Kukla: Karagöz’de Tasvir ve Taklit Tasarımı

yüzyılda kukla tiyatrosunu bir araştırma alanı olarak belirleyen çalışmalarda, oynayan nesne olarak kuklanın türüne, tekniğine ve bir güzel sanat ürünü olarak değerlendirilmesini sağlayan plastik unsurlara sıkça işaret edilmiştir. Bu çalışma, 19. yüzyıldan günümüze uzanan tartışmalar ve örnek uygulamalar ışığında, Karagöz’de kuklanın yapısal niteliklerini ve taklidin bu nitelikler ile nasıl tasarlandığını incelemektedir. Bu doğrultuda çalışmanın birinci bölümü, optik teknolojilerin kullanıldığı seyirlik türleri ve eğlence biçimlerini hem Avrupa hem de Osmanlı ve Türkiye örnekleri ile ele alarak durağan ya da hareketli resim izlemenin ve oynayan nesne olarak resmin Karagöz ile muhtemel ilişkisine dair bir çerçeve çizmeyi amaçlamaktadır. İki boyutlu yassı kuklanın ışık, renk ve oyun alanı olan perde bileşiminde optik mimus ve optik tiyatro nesnesine dönüşümü de ikinci bölümde, Karagöz resimciliği ve tasvir yapım gelenekleri doğrultusunda ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde ise Karagöz’de iki boyutlu ve klasik anlamda perspektifin olmadığı görselliğin, kuklanın resim niteliğini belirlemesinin haricinde hareketi ve taklidi nasıl şekillendirdiği tartışılırken, hareket ve taklidin Karagöz’de tasviri, resim-nesne olma hâlinden çıkarıp eylem hâlinde oynayan nesneye yani kuklaya dönüştürmesi örneklendirilmektir.