Avrupa’da Kutsalın Metamorfozu: Post Seküler Çağda Dinî Müzik Festivalleri

İlahiyat araştırmalarında “kutsal mekân” ile “profan/seküler mekân” ayrımı merkezidir. Bu çalışma, çağımızda bu ayrımın flulaşmaya başladığına dair bulgular sunmaktadır. Avrupa’da Hristiyanlık, kurumsal ve dogmatik yapısını kaybederken, festivaller ve müzik aracılığıyla deneyimsel ve kültürel bir forma bürünerek “post-seküler” bir kimlikle görünür olmaya çalışmaktadır. Bu süreç, dinin form değiştirmesi (metamorfoz) şeklinde okunabilir. Araştırma, sekülerizm bağlamında Avrupa’da ortaya çıkan bireysel dindarlığın dışa vurumlarını Avrupa’daki bazı ülkelerde düzenlenen dinî müzik festivalleri (De Passie, Big Church Festival, Greenbelt Festival, Christmas Rock Night ve Maata Näkyvissä) bağlamında ele almaktadır. Avrupa’da kurumsal dinin gerilemeye başlaması sonucunda ortaya çıkan bireyselcilik ve spiritüalite anlayışları, daha çok maneviyat ve deneyim odaklı bir dindarlığın oluşmasına zemin hazırlamıştır. Bu durumun sonucunda yeni dindarlık anlayışları ortaya çıkmış ve dinî müzik kamusal alanda farklı şekillerde görünür hale gelmeye başlamıştır. Çalışmanın amacı sekülerizm ve post-sekülerizm çerçevesinde Avrupa’da dinî müziğin dönüşümünü, araştırma kapsamında incelenen ve popüler kültürle bütünleşmiş kilise müziği festivalleri üzerinden analiz etmektir. Bu bağlamda araştırmada Avrupa’nın çeşitli ülkelerinde düzenlenen kilise müziği festivallerine ilişkin literatür, organizasyonlara dair resmî kaynaklar, internet siteleri ve dijital görsel kayıtlar incelenmiş; sekülerizmin etkisiyle Avrupa’da dinin kamusal alandaki görünürlüğü zayıflasa da araştırma çerçevesinde incelenen festival örneklerinde dinî unsurların birtakım kültürel ve sanatsal etkinliklerle yeniden görünürlük kazanmaya çalıştığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sebeple çalışma, dinî müzik festivallerini post-seküler çerçevede ele alması açısından literatüre katkı sunmayı amaçlamakta ve ilahiyat, müzikoloji ve sosyoloji bağlamında disiplinler arası bir bakış açısı sunmaktadır.